{"id":1857,"date":"2013-04-17T17:30:26","date_gmt":"2013-04-17T17:30:26","guid":{"rendered":"http:\/\/www.liberavzw.be\/?p=1857"},"modified":"2013-04-17T17:33:44","modified_gmt":"2013-04-17T17:33:44","slug":"artikel-betekenis-van-iron-lady-voor-vlaanderen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.liberavzw.be\/?p=1857","title":{"rendered":"Artikel: De betekenis van de Iron Lady voor Vlaanderen"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Met het overlijden van Margaret Thatcher is een icoon uit de politieke wereld heen gegaan, daarin heeft Open vld voorzitster Gwendolyn Rutten volledig gelijk. Niet voor niets kende de film over haar leven met Meryl Streep in de hoofdrol een groot succes. Met haar kracht, zelfvertrouwen en radicale inzichten liet de Iron Lady niemand onberoerd, zowel voor- als tegenstanders. Maar wat heeft Thatcher nu betekend voor Vlaanderen, en vooral wat kon zij nog meer betekend hebben?<\/strong><\/p>\n

(Artikel door Boudewijn Bouckaert)<\/em><\/p>\n

Volgens het editoriaal in De Morgen naar aanleiding van haar overlijden zou de Britse historicus Tony Judt \u201czich bij herhaling afgevraagd hebben hoe het mogelijk was dat de westerse samenleving die van grofweg 1900 tot aan Thatcher volgens voornamelijk sociaaldemocratische en Keynesiaanse principes werd geleid en bestuurd, en daarna zo drastisch het ultraliberale model omarmde\u201d. Wel, het antwoord is simpel: het sociaaldemocratische, Keynesiaans model was tot op de draad versleten en botste frontaal tegen zijn eigen grenzen aan. Men blijkt vergeten te zijn hoe slecht het Verenigd Koninkrijk er eind jaren \u201970 van de vorige eeuw economisch gezien aan toe was. Het economisch bestel was volledig vastgeroest, gegijzeld door ego\u00efstische vakbonden, waardoor het land een sterke terugval in welvaart meemaakte. Consumptiegoederen werden steeds duurder en schaarser.<\/p>\n

Met haar schoktherapie heeft Thatcher voor een grote kentering gezorgd. Veel verworven sociale rechten sneuvelden en de Britse verzorgingsstaat ging helemaal op de schop. Privatiseringen en desnoods van de vele overheidsbedrijven waren schering en inslag. Protesten hiertegen zouden hardhandig neergeslagen zijn, zo beweren sommige tegenstanders althans. Maar zij zeggen er niet bij zeggen dat deze protesten vaak door de vakbonden georkestreerd en zelf zeer gewelddadig waren. Door het uitlokken van felle straatgevechten wilden de vakbonden immers de door een democratisch meerderheid genomen beslissingen stokken in de wielen steken en doen ontsporen. Respect voor de democratie is iets anders want de kiezer, die altijd gelijk heeft, herverkoos Thatcher tweemaal.<\/p>\n

Nu was er in de jaren tachtig in Vlaanderen een politicus actief die zich uitdrukkelijk als haar aanhanger beschouwde: Guy Verhofstadt. Misschien wil hij hieraan niet meer herinnerd worden, gelet op zijn oorverdovend stilzwijgen over haar overlijden. Maar in die jaren realiseerde Verhofstadt wel degelijk een fundamentele koersverandering binnen de Belgische politiek. Zijn credo werd: gedaan met het almaar groeiend overheidsbeslag en oplopende begrotingstekorten. Besparen en snoeien in de vette welvaartsstaat waren zijn doelen. Ondanks de twaalfjarige verbanning van \u2018baby-Thatcher\u2019 Verhofstadt naar de politieke woestijn na het \u201cverraad van Martens\u201d in 1987, stond hij wel degelijk aan de wieg van het saneringsproces van de Belgische overheidsfinanci\u00ebn, een ontwikkeling die trouwens nog steeds niet voorbij is.<\/p>\n

Helaas werd het saneringswerk van en voor de Belgische economie maar half gedaan, want de vele noodzakelijke hervormingen van de verzorgingsstaat bleven al die tijd in de koelkast zitten. Saneren (of gezond maken) werd teveel uitsluitend gezien in functie van begrotingstekorten verkleinen, niet als het effici\u00ebnter maken en afslanken van de verzorgingsstaat. Tijdens de regeringsjaren van Dehaene werd dan ook niet geraakt aan de bestaande organisatievormen van en heersende machtsstructuren binnen de welvaartsstaat, waarin vooral het ACW een grote rol speelt. En toen het tijdens de regeerperiode van Paars (1999-2007) economisch wat beter ging, werden de teugels al snel gevierd, ook budgettair. Links en rechts kregen elk wat wils. De confrontatie met de Belgische vakbonden die het huidige sociaal-economische bestel in hun greep houden, werd steeds uit de weg gegaan. Met alle gevolgen van dien: gisteren nog bestempelde Unizo-voorzitter Karel van Eetvelt het huidige sociaal overleg als overbodig en irrelevant.<\/p>\n

Hadden we de voorbije twee decennia wat meer de beleidsrecepten van Thatcher gevolgd, dan zouden we nu niet zo\u2019n een grote economische crisis kennen. Want in tegenstelling tot wat men zou denken is de huidige crisis niet zozeer door \u2018speculatie\u2019 van de banken veroorzaakt, maar wel door het uit zijn voegen barsten van de welvaartsstaat en haar openbare schulden. De schokgolven op de financi\u00eble markten zijn nu het gevolg van enorme (verplichte) afschrijvingen overheidsobligaties die niet langer terug betaald kunnen worden. Kort gezegd kan de welvaartsstaat al haar in het verleden gedane beloftes van sociale bescherming (gezondheidszorg, onderwijs, gezinsbeleid, pensioenen, en noem maar op) niet langer financieel waarmaken. De eerste bankcrisis (met de CDO\u2019s) heeft enkel het vuur aan de lont gestoken en de financi\u00eble markten (eindelijk) de ogen doen openen: vadertje welvaartsstaat heeft geen kleren aan.<\/p>\n

Onlangs nog pleitte Vlaams minister-president Kris Peeters voor de invoering van een nieuw sociaal-economisch model voor Vlaanderen. Dit \u2018Lage Landen-model\u2019, met meer ruimte voor het nemen van risico\u2019s, voor innoveren en ondernemen als zijn kernelementen, zou op termijn het uitgeleefde Rijnlandmodel met zijn wat vastgeroeste overlegstructuren en -processen moeten vervangen. Meer remedies van Thatcher voor het nu wat economisch zieke Vlaanderen dus. Het al aangehaalde editoriaal heeft (enkel) op dit \u00e9ne punt gelijk: \u201cMaggie mag dan wel overleden zijn, haar erfenis is levendiger dan ooit.\u201d En meer dan ooit nodig en zinvol.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Met het overlijden van Margaret Thatcher is een icoon uit de politieke wereld heen gegaan, daarin heeft Open vld voorzitster Gwendolyn Rutten volledig gelijk. Niet voor niets kende de film over haar leven met Meryl Streep in de hoofdrol een groot succes. Met haar kracht, zelfvertrouwen en radicale inzichten liet de Iron Lady niemand onberoerd, […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,6],"tags":[],"class_list":["post-1857","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nieuws","category-publicaties"],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1857","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1857"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1857\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1864,"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1857\/revisions\/1864"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1857"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1857"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.liberavzw.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1857"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}